1. Các bãi biển du lịch được bao phủ bởi các công sự xe tăng “Răng Rồng” đáng sợ khi Putin đa nghi lo sợ cuộc đổ bộ giải phóng ở Crimea.
“Răng Rồng” đang bao phủ các bãi biển thuộc Crimea bị Nga tạm chiếm, biến chúng thành khu vực phòng thủ quân sự.
Bờ biển Hắc Hải, nổi tiếng với tên gọi “Maldives của Crimea”, bị Nga xâm lược năm 2014, đang được gia cố bằng các chướng ngại vật bê tông hình kim tự tháp từ Thế chiến II trong bối cảnh lo ngại Ukraine sẽ tìm cách tái chiếm bán đảo.
Đoạn video được hướng dẫn viên du lịch người Nga, Irina Smolyanichenko, chia sẻ trên Instagram cho thấy ba hàng rào chống tăng bảo vệ bờ biển của làng Olenivka.
Người dân địa phương đã đặt dù che nắng và ghế tắm nắng cách đó vài mét.
Video của Irina cho thấy những cảnh thường bị kiểm duyệt ở Crimea mà Vladimir Putin không muốn thế giới nhìn thấy - đến mức người Nga đang yêu cầu bỏ tù cô ấy.
“Đây là phía tây Crimea và là Olenevka nổi tiếng với những bãi cát trắng,” cô giải thích.
“Mọi thứ đều được bao phủ bởi 'răng rồng'.”
“Đây là một bức ảnh lịch sử. Mười năm trước, đây từng là những bãi biển đẹp nhất của Nga ở Crimea.”
Irina phàn nàn rằng “hầu như không còn người dân nào” vì tình trạng quân sự hóa.
Cô ấy chỉ tay qua Hắc Hải về phía Odessa – một thành phố từng nằm giữa thế giới Ukraine và Nga – cách đó khoảng 115 dặm, giờ đây đang bị Điện Cẩm Linh oanh tạc dữ dội mỗi ngày.
Một bình luận dưới bài đăng của Irina viết: “Tại sao bạn lại đăng điều này lên mạng? Bạn có phải là người tỉnh táo không? Hay bạn không hiểu mình đang ở đâu và chuyện gì đang xảy ra trong nước?”
Giải phóng Crimea sẽ là một trong những thách thức khó khăn nhất mà Ukraine có thể phải đối mặt trong cuộc chiến.
Các biện pháp phòng thủ này có thể chỉ là biện pháp phòng ngừa, chứ không phải là dấu hiệu cho thấy Nga dự định phòng thủ trước một cuộc tấn công đổ bộ đường biển.
Tuy nhiên, Nga đã chịu tổn thất lớn vào cuối tuần này – Ukraine tấn công một khu phức hợp công nghiệp quân sự và một số cơ sở dầu mỏ ở vùng Mạc Tư Khoa, cũng như phi trường quân sự Belbek ở Crimea.
Hãng thông tấn nhà nước Nga Tass mô tả các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa là cuộc tấn công lớn nhất vào thủ đô trong hơn một năm qua.
“Khả năng tác chiến tầm xa của chúng ta đang làm thay đổi đáng kể tình hình – và, rộng hơn, nhận thức của thế giới về cuộc chiến của Nga,” Tổng thống Volodymyr Zelenskiy nói trong một bài phát biểu qua video.
“Nhiều đối tác hiện đang ra tín hiệu rằng họ nhận thấy những gì đang xảy ra và mọi thứ đã thay đổi như thế nào – cả về thái độ đối với cuộc chiến này lẫn khả năng tiếp cận các mục tiêu của Nga trên lãnh thổ Nga.”
“ Cuộc chiến đang quay trở lại ‘bến cảng quê hương’ của nó một cách khá dễ đoán, và đây là một tín hiệu rõ ràng rằng người ta không nên gây chiến với Ukraine hoặc tiến hành một cuộc chiến tranh xâm lược phi nghĩa chống lại một dân tộc khác.”
Trong một bài đăng trước đó, Tổng thống Ukraine đã chỉ ra rằng khoảng cách từ biên giới quốc gia đến Mạc Tư Khoa là hơn 300 dặm.
“Lực lượng phòng không Nga tập trung nhiều nhất ở khu vực Mạc Tư Khoa. Nhưng chúng tôi đang vượt qua được điều đó”, ông nói thêm.
Vụ tấn công xảy ra chỉ vài tuần sau khi Putin, trong tình thế bị bẽ mặt, buộc phải thu hẹp quy mô cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng ở Mạc Tư Khoa vì lo sợ một cuộc tấn công tàn bạo từ Ukraine.
Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov đã nói vài ngày trước sự kiện: “Chính quyền Kyiv, đang ngày càng thất thế trên chiến trường, nay đã phát động hoạt động khủng bố quy mô lớn.”
“Mọi biện pháp đang được thực hiện để giảm thiểu nguy hiểm.”
[The Sun: Tourist beaches lined with chilling ‘Dragon’s Teeth’ tank defences as paranoid Putin fears liberation landing in Crimea]
2. Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU cho biết Nga đang trang bị đầu đạn hỏa tiễn bằng uranium nghèo.
Hôm Thứ Năm, 21 Tháng Năm, Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU cho biết các hỏa tiễn của Nga được trang bị đầu đạn uranium nghèo đã được phát hiện sau một cuộc tấn công vào tỉnh Chernihiv của Ukraine hồi tháng trước.
Mức độ phóng xạ cao đã được phát hiện từ một hỏa tiễn không đối không R-60 chưa nổ, được gắn trên một máy bay điều khiển từ xa Geran-2 đã được sửa đổi và được lực lượng Nga sử dụng để tấn công vào các máy bay trực thăng và máy bay của Ukraine đang thực hiện nhiệm vụ phòng không.
SBU cho biết nguồn phóng xạ là từ các đầu đạn uranium nghèo, cụ thể là Uranium-235 và Uranium-238.
Uranium nghèo là sản phẩm phụ của quá trình làm giàu uranium. Nó có mật độ gấp khoảng hai lần rưỡi so với thép, điều này khiến nó đặc biệt hiệu quả trong việc xuyên thủng lớp giáp dày trên chiến trường.
Lực lượng SBU, cùng với các đơn vị thuộc Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước và Quân đội Ukraine, đã thu giữ đầu đạn hỏa tiễn và vận chuyển nó đến một cơ sở lưu trữ chất thải phóng xạ.
Mức độ bức xạ gamma được ghi nhận là 12 micro-Sieverts mỗi giờ, vượt xa mức bức xạ nền tự nhiên và gây nguy hiểm cho sức khỏe con người.
Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU cũng cảnh báo người dân Ukraine cần hết sức thận trọng nếu phát hiện mảnh vỡ từ máy bay điều khiển từ xa, hỏa tiễn hoặc các loại vũ khí khác, do tính độc hại và phóng xạ của uranium nghèo.
“Đạn dược bị hư hỏng hoặc cháy rụi tiềm ẩn nguy hiểm lớn nhất, vì chúng có thể phát tán bụi phóng xạ gây hại cho con người và môi trường”, SBU cho biết.
Các điều tra viên từ SBU đang tiến hành điều tra trước phiên tòa theo Điều 438 Bộ luật Hình sự Ukraine về tội ác chiến tranh, với sự giám sát thủ tục từ Văn phòng Công tố khu vực Chernihiv.
[Kyiv Independent: Russia arming missile warheads with depleted uranium, Ukraine's SBU says]
3. Phản ứng của người dân Trung Quốc trên mạng xã hội về chuyến thăm của Putin
Chuyến thăm của Putin đã trở thành chủ đề được thảo luận nhiều nhất trên mạng xã hội Trung Quốc vào thứ Ba, thu hút hơn 250 triệu lượt xem trên nền tảng mạng xã hội Weibo hay Vi Bác vào tối trước khi nhà lãnh đạo đến.
Mạng xã hội Trung Quốc hoạt động dưới sự kiểm soát chặt chẽ của nhà nước, nội dung bị kiểm duyệt và khuếch đại bởi chính quyền, có nghĩa là các chủ đề thịnh hành có thể phản ánh cả sự quan tâm thực sự của công chúng và các ưu tiên truyền thông chính thức.
Phần bình luận tràn ngập những lời “hoan nghênh” và “hợp tác cùng có lợi” - những chủ đề thường thấy trong thông điệp ngoại giao của chính phủ Trung Quốc.
“Trung Quốc và Nga đang hợp tác để duy trì sự ổn định chung,” một bình luận được nhiều người thích cho biết. “Tình hữu nghị giữa Trung Quốc và Nga sẽ trường tồn mãi mãi; chúng tôi hoan nghênh chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Putin,” một bình luận khác viết.
Chuyến đi của Putin là chuyến thăm mới nhất trong chuỗi các chuyến thăm Bắc Kinh của các nhà lãnh đạo quốc tế trong năm nay. Trước đó có Thủ tướng Anh Keir Starmer và Thủ tướng Canada Mark Carney, tất cả đều đã đến Trung Quốc lần đầu tiên sau tám năm để tìm kiếm mối quan hệ ấm áp hơn và các thỏa thuận thương mại trong bối cảnh căng thẳng trong các liên minh của Mỹ do thuế quan toàn cầu của Tổng thống Trump gây ra.
Tờ Hoàn cầu Thời báo nhận định: “Các chuyến thăm được sắp xếp sát nhau này đã thu hút sự chú ý rộng rãi, các nhà phân tích lưu ý rằng việc một quốc gia đón tiếp lãnh đạo Mỹ và Nga liên tiếp trong vòng một tuần là điều cực kỳ hiếm gặp trong kỷ nguyên hậu Chiến tranh Lạnh.”
Một nữ sinh 23 tuổi đến từ tỉnh Sơn Tây, Trung Quốc, họ Trương, cũng đồng tình với quan điểm này. Cô nói với Reuters: “Trước đây, chúng tôi là một quốc gia đang phát triển, và cấu trúc toàn cầu chỉ bao gồm một siêu cường với nhiều cường quốc lớn. Nhưng khi đất nước chúng tôi dần phát triển, họ đã nhận ra rằng Trung Quốc có tiềm năng trở thành thách thức đối với họ. Đó là lý do tại sao họ đến thăm Trung Quốc - để tìm hiểu thêm về chúng tôi và đồng thời tìm kiếm các mối quan hệ hợp tác.”
[Newsweek: How China Reacted Online]
4. Tổng thư ký NATO cảnh báo Nga về những hậu quả “tàn khốc” nếu sử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Ukraine.
Tổng thư ký NATO Mark Rutte tuyên bố rằng nếu Nga sử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Ukraine, phản ứng từ NATO sẽ “rất tàn khốc”.
Ngày 19 tháng 5, Bộ Quốc phòng Nga cho biết Nga và Belarus đã bắt đầu các cuộc tập trận vũ khí hạt nhân chung trong bối cảnh Mạc Tư Khoa mô tả là “mối đe dọa gây hấn”.
Theo Bộ Quốc phòng Nga, cuộc tập trận dự kiến kéo dài đến ngày 21 tháng 5 có sự tham gia của Lực lượng Hỏa tiễn Chiến lược Nga, Hạm đội phía Bắc và Thái Bình Dương, Bộ Tư lệnh Không quân Tầm xa, cùng các đơn vị thuộc Quân khu Leningrad và Quân khu Trung tâm.
Các cuộc tập trận này càng trở nên quan trọng hơn khi diễn ra trong bối cảnh Kyiv ngày càng đưa ra nhiều cảnh báo rằng Nga đang cố gắng lôi kéo Belarus vào cuộc xâm lược Ukraine, đồng thời mở rộng cơ sở hạ tầng quân sự có thể hỗ trợ các hoạt động của Nga trong tương lai nhằm vào Ukraine hoặc sườn phía đông của NATO.
Tại cuộc họp báo trước thềm cuộc họp các Ngoại trưởng của NATO, ông Rutte đã được các nhà báo hỏi về khả năng Nga tấn công hạt nhân.
Ông Rutte nói: “Nga biết rằng nếu điều đó xảy ra, phản ứng sẽ rất tàn khốc”, đồng thời cho biết thêm NATO đang theo dõi sát sao các cuộc tập trận.
Theo bộ này, các cuộc tập trận bao gồm chuẩn bị cho việc sử dụng lực lượng hạt nhân và phóng hỏa tiễn đạn đạo và hỏa tiễn hành trình tại các trường bắn thử nghiệm trong lãnh thổ Nga.
Bộ Quốc phòng cho biết, hơn 64.000 binh sĩ và hơn 7.800 trang thiết bị quân sự đang tham gia cuộc tập trận, bao gồm hơn 200 bệ phóng hỏa tiễn, hơn 140 máy bay, 73 tàu nổi và 13 tàu ngầm, trong đó có 8 tàu ngầm mang hỏa tiễn chiến lược.
Theo Bộ Quốc phòng, các mục tiêu đã nêu của cuộc tập trận là nhằm cải thiện sự phối hợp chỉ huy, kiểm tra khả năng sẵn sàng chiến đấu của binh lính và thực hành các hoạt động “răn đe” chống lại một “đối thủ tiềm năng”.
[Kyiv Independent: NATO chief warns Russia of 'devastating' consequences if nuclear weapons are used against Ukraine]
5. Ông Vance phản hồi về các báo cáo cho rằng Mỹ có thể chấp nhận gửi uranium làm giàu của Iran cho Nga như một phần của thỏa thuận hòa bình.
Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance nói với các phóng viên rằng Hoa Kỳ “hiện không” có kế hoạch để Nga tịch thu uranium làm giàu của Iran như một phần của thỏa thuận chấm dứt chiến tranh.
Đầu tháng này, Putin - một đồng minh của Tehran - đã đề nghị tiếp nhận uranium được làm giàu cao của Iran để giúp đàm phán một thỏa thuận hòa bình. Ông tuyên bố rằng uranium này sẽ được đặt dưới sự kiểm soát của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA, cơ quan giám sát hạt nhân của Liên Hiệp Quốc.
“Đó hiện không phải là kế hoạch của chúng tôi. Đó chưa bao giờ là kế hoạch của chúng tôi. Tôi đã thấy một số bài báo về điều đó. Tôi không biết nó đến từ đâu, nhưng tổng thống sẽ tiếp tục đàm phán để đạt được thỏa thuận,” Vance nói trong một cuộc họp báo tại Tòa Bạch Ốc.
“Vì vậy, đó hiện không phải là kế hoạch của chính phủ Hoa Kỳ. Phía Iran chưa đề cập đến vấn đề này. Tôi cảm thấy rằng đó không phải là điều mà phía Iran sẽ đặc biệt hào hứng, và tôi biết tổng thống cũng không đặc biệt hào hứng với điều đó.”
Tuy nhiên, Vance vẫn không loại trừ khả năng này, cho rằng các vấn đề đang được thảo luận trong các cuộc đàm phán đang diễn ra.
“Nhưng ai mà biết được?” ông nói. “Tôi sẽ không đưa ra bất kỳ cam kết trước nào trong cuộc đàm phán về bất kỳ chủ đề cụ thể nào.”
Những phát biểu của Vance được đưa ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran không đạt được bước đột phá ngoại giao nào. Tổng thống Donald Trump hôm trước tuyên bố ông sẽ tạm dừng một “cuộc tấn công lớn” dự kiến diễn ra vào ngày 19 tháng 5, nhưng cảnh báo Mỹ sẵn sàng tiến hành các cuộc tấn công nếu Iran không đồng ý với một thỏa thuận thỏa đáng.
Trong một báo cáo tháng 9 năm 2025, IAEA ước tính rằng trước các cuộc tấn công tháng 6 năm 2025 của Mỹ và Israel, Iran sở hữu 440,9 kg uranium được làm giàu đến 60% (mức 90% mới được coi là “đạt tiêu chuẩn vũ khí”).
Số phận của kho dự trữ uranium sau các cuộc tấn công xảy ra vào năm 2025 và 2026 vẫn chưa rõ ràng.
Hãng tin Al Arabiya của Ả Rập Xê Út đưa tin ngày 19 tháng 5 rằng Tehran đã đề nghị chuyển giao 400 kg uranium làm giàu của mình cho Nga và đình chỉ chương trình hạt nhân như một phần của thỏa thuận hòa bình với Washington, theo những chi tiết bị rò rỉ về đề xuất này.
Trước đó, vào ngày 29 tháng 4, Tổng thống Trump đã nói với các phóng viên rằng Putin đã đề nghị “tham gia vào quá trình làm giàu uranium” để giúp Mỹ và Iran đàm phán một thỏa thuận.
[Kyiv Independent: Vance responds to reports that US may send Iran's enriched uranium to Russia as part of peace deal]
6. Iran đã khiến lựa chọn của Ukraine trở nên cấp thiết hơn.
Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc Hội Ukraine, nhận xét rằng nỗ lực của Ukraine trong việc tăng cường năng lực tấn công nội địa đang trở nên cấp bách hơn vì sự chú ý của Washington đã chuyển sang Iran. Việc Tổng thống Trump tập trung vào cuộc đối đầu với Tehran đã khiến quan hệ ngoại giao giữa Ukraine và Nga trở nên không chắc chắn.
Đây là thực tế đã được Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy thừa nhận, ông nói hồi tháng 3 rằng “ưu tiên và trọng tâm của các đối tác là tình hình ở Iran” sau khi cuộc họp ba bên dự kiến có sự tham gia của Ukraine, Nga và Mỹ bị hoãn lại.
Các nguồn lực của Mỹ, bao gồm cả khả năng phòng không thiết yếu mà Ukraine mong muốn, đã được chuyển hướng sang Trung Đông khi máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Iran đe dọa lực lượng Mỹ và các đồng minh trong khu vực.
Hậu quả của chính sách này đã bắt đầu thể hiện rõ ràng ngoài lĩnh vực ngoại giao, làm giảm bớt một số áp lực lên Nga.
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đã gia hạn thêm 30 ngày cho các quốc gia nhập khẩu dầu của Nga đang trên biển để giảm bớt tình trạng thiếu hụt do chiến tranh Iran gây ra, một sự miễn trừ tạm thời giúp Điện Cẩm Linh tài trợ cho cuộc chiến ở Ukraine mà Tòa Bạch Ốc đang cố gắng chấm dứt.
Kyiv vẫn có thể yêu cầu Washington cung cấp hỏa tiễn Patriot, máy bay đánh chặn, thông tin tình báo và sức mạnh ngoại giao, điều chắc chắn sẽ xảy ra khi cần thiết.
Nhưng cuộc khủng hoảng Iran cho thấy lý do tại sao các nhà hoạch định chính sách của Ukraine cần nhiều lựa chọn độc lập hơn khi nguồn lực, kho dự trữ và các động lực chính trị của Mỹ chuyển sang nơi khác, dẫn đến viện trợ giảm, việc bổ sung chậm và sự cạnh tranh giữa các đối tác của Mỹ.
[Newsweek: Iran Made Ukrainian Optionality More Urgent]
7. Tổng thống Trump cho biết sẽ nói chuyện với tổng thống Đài Loan trong bối cảnh đàm phán thỏa thuận vũ khí.
Tổng thống Trump hôm thứ Tư cho biết ông đang chuẩn bị nói chuyện với Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức như một phần trong quá trình quyết định có phê duyệt thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ đô la cho hòn đảo tự trị này hay không.
Những phát ngôn của Tổng thống Trump có thể làm căng thẳng mối quan hệ giữa Tòa Bạch Ốc và Bắc Kinh, là mối quan hệ mà tổng thống đã nỗ lực củng cố trong chuyến thăm Trung Quốc tuần trước. Nó cũng có thể làm căng thẳng mối quan hệ giữa Tòa Bạch Ốc và Đài Bắc. Người ta dự đoán một kết quả không mấy khả quan cho Tổng thống Lại Thanh Đức vì nếu Tổng thống Trump đã quyết định phê duyệt thương vụ bán vũ khí này, ông có thể làm như thường lệ là phê duyệt mà không cần phải nói chuyện với Tổng thống Đài Loan. Tờ Liberty Times hay Tự Do Thời Báo của Đài Loan tiên đoán rằng cuộc nói chuyện chỉ có thể là những lời an ủi, giảng giải, thậm chí là dọa nạt về lý do tại sao không phê duyệt.
“Tôi sẽ nói chuyện với ông ấy. Tôi nói chuyện với tất cả mọi người. Chúng tôi đang kiểm soát rất tốt tình hình đó,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên hôm thứ Tư khi được hỏi liệu ông có kế hoạch liên lạc với ông Lại trước khi đưa ra quyết định về việc bán vũ khí hay không.
Tổng thống nói thêm rằng “chúng ta sẽ giải quyết vấn đề Đài Loan”, nhưng không nói rõ chi tiết. Tuyên bố của Tổng thống Trump với các phóng viên được đưa ra sau những bình luận ông đưa ra trên chuyên cơ Air Force One tuần trước rằng ông dự định sẽ nói chuyện với người “đang điều hành Đài Loan”.
Việc liên lạc trực tiếp giữa lãnh đạo Mỹ và Đài Loan gần như không tồn tại kể từ khi Mỹ chuyển đổi quan hệ ngoại giao từ Đài Bắc sang Bắc Kinh năm 1979. Và bất kỳ động thái nào của Tổng thống Trump nhằm nói chuyện với ông Lại đều sẽ khiến Bắc Kinh tức giận, vì Trung Quốc tuyên bố Đài Loan là lãnh thổ của mình.
Tổng thống Trump đã vi phạm thông lệ đó khi nhận cuộc gọi chúc mừng từ bà Thái Anh Văn, khi đó là Tổng thống Đài Loan, sau khi thắng cử tổng thống năm 2016. Quan hệ Mỹ-Đài Loan nhìn chung được coi là không chính thức, và được duy trì thông qua các cơ quan đại diện tại Washington và Đài Bắc, những cơ quan này không có quy chế ngoại giao chính thức.
Cả Đại sứ quán Trung Quốc và phái đoàn ngoại giao của Đài Loan tại Washington đều không đưa ra phản hồi ngay lập tức khi được yêu cầu bình luận.
Lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã nỗ lực đưa vấn đề Đài Loan trở thành một phần trọng tâm trong cuộc gặp thượng đỉnh kéo dài hai ngày với Tổng thống Trump tại Bắc Kinh tuần trước. Ông “nhấn mạnh với Tổng thống Trump rằng vấn đề Đài Loan là vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Trung Quốc-Mỹ”, các quan chức Trung Quốc cho biết trong một tuyên bố sau cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo.
Tổng thống Trump có vẻ sẵn lòng tiếp nhận quan điểm của Tập Cận Bình.
Ông đã khiến những người ủng hộ Đài Bắc và Đài Loan tại Quốc hội lo ngại khi xác nhận tuần trước rằng ông đã thảo luận “rất kỹ lưỡng” về vấn đề bán vũ khí của Mỹ cho Đài Bắc với ông Tập Cận Bình trong hội nghị thượng đỉnh. Điều này cũng đảo ngược chính sách của Mỹ kéo dài hàng thập niên, vốn cấm Mỹ tham khảo ý kiến Bắc Kinh về các thương vụ bán vũ khí như vậy.
Tổng thống Trump càng làm trầm trọng thêm những lo ngại đó khi nói rằng ông đang trì hoãn việc phê duyệt thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ đô la cho Đài Loan như một “con bài đàm phán” với Trung Quốc. Việc không bán vũ khí cho Đài Loan cũng sẽ vi phạm Đạo luật Quan hệ Đài Loan năm 1979, trong đó cam kết Mỹ sẽ “cung cấp cho Đài Loan vũ khí mang tính chất phòng thủ” để ngăn chặn hành động gây hấn tiềm tàng của Trung Quốc.
Trong khi đó, từ Đài Bắc, Tổng thống Lại đã kêu gọi chính quyền Trump tiếp tục bán vũ khí cho Đài Loan để bảo đảm “hòa bình và an ninh khu vực”.
[Politico: Trump says he’ll talk to Taiwan’s president amid arms deal negotiations]
8. Các quan chức cho biết Ngoại trưởng Nga Lavrov bị loại khỏi các cuộc đàm phán hòa bình với Ukraine.
Theo hai quan chức Ukraine và một quan chức Mỹ tiết lộ với tờ Kyiv Independent, nhà ngoại giao hàng đầu của Nga, Sergey Lavrov, gần như hoàn toàn bị gạt ra khỏi lộ trình chính sách đối ngoại quan trọng nhất của Mạc Tư Khoa - các cuộc đàm phán về việc chấm dứt chiến tranh của Nga chống lại Ukraine.
Trong nhiều thập niên, Lavrov đóng vai trò là gương mặt đại diện cho ngoại giao Nga và là một trong những người theo đường lối cứng rắn nổi tiếng nhất của Điện Cẩm Linh.
Kể từ khi Nga phát động cuộc chiến toàn diện, ông vẫn luôn là một trong những người lên tiếng mạnh mẽ nhất bảo vệ các yêu sách cực đoan của Mạc Tư Khoa, thường xuyên chỉ trích Kyiv và phương Tây.
Tuy nhiên, bất chấp những bình luận thường xuyên của ông về các cuộc đàm phán hòa bình, các quan chức quen thuộc với các cuộc đàm phán cho biết Lavrov không đóng vai trò nào trong việc định hình đường lối của Điện Cẩm Linh với Washington.
“Về cơ bản, ông Lavrov không có tiếng nói gì trong vấn đề này; họ có những kênh liên lạc khác,” một quan chức cao cấp của Ukraine quen thuộc với các cuộc đàm phán cho biết.
[Kyiv Independent: Russia's foreign minister Lavrov cut out of Ukraine peace talks, officials say]
9. Cuộc tấn công chưa từng có vào Mạc Tư Khoa là vấn đề chính trị chủ yếu của Putin.
Thiệt hại về quân sự từ các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa gần Mạc Tư Khoa sẽ khác nhau tùy thuộc vào mục tiêu và tỷ lệ đánh chặn, nhưng tác động chính trị khó có thể kiểm soát được đối với Điện Cẩm Linh vì cuộc chiến đang ngày càng trở nên cấp bách đối với người dân Nga. Michael Clarke, Giáo sư thỉnh giảng về Nghiên cứu Quốc phòng tại King's College Luân Đôn nói với Newsweek.
“Nhiều người hiện đang trải nghiệm nó như những sự xâm phạm vào cuộc sống hàng ngày, từ khó khăn kinh tế, đến việc đóng cửa phi trường, gián đoạn internet, đến các cuộc tấn công gần thủ đô của đất nước họ,” ông nói.
Chính quyền Nga đã giảm quy mô lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng, tình trạng gián đoạn internet gây phẫn nộ cho các doanh nghiệp và người dân, và các blogger quân đội trung thành bắt đầu công khai đặt câu hỏi về những thất bại của hệ thống phòng không.
Chính quyền Mạc Tư Khoa cũng đã ra lệnh cấm hầu hết người dân, các phương tiện truyền thông, dịch vụ khẩn cấp và các tổ chức đăng tải văn bản, hình ảnh hoặc video về hậu quả của các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, chỉ cho phép thông tin được đăng tải trên các kênh của Bộ Quốc phòng và thị trưởng.
Chiến dịch tấn công sâu vào lãnh thổ Nga của Ukraine làm thay đổi áp lực lên Putin, bởi vì các cuộc tấn công gần Mạc Tư Khoa thách thức khả năng của Điện Cẩm Linh trong việc giữ cho cuộc chiến tách biệt về mặt tâm lý khỏi trung tâm chính trị của Nga.
Cái giá mà Putin phải trả trong nước không phải là sự sụp đổ ngay lập tức, và sự ủng hộ của công chúng Nga đối với các hành động của quân đội vẫn ở mức cao trong các cuộc thăm dò của Levada ngay cả khi chưa đến một nửa số người được hỏi theo dõi sát sao các sự kiện xung quanh Ukraine vào Tháng Giêng năm 2026.
Nhưng điểm yếu này làm xói mòn lớp vỏ bọc đã giúp Điện Cẩm Linh quản lý cuộc chiến kéo dài nhiều năm, vượt xa thời gian dự kiến ban đầu được đưa ra cho người dân Nga, và làm suy giảm uy tín của ông ta với tư cách là nhà lãnh đạo, khiến ông ta dễ bị các đối thủ nhắm đến ngai vàng tấn công.
Putin vẫn có thể kiểm duyệt, trả đũa và chịu đựng tổn thất một cách tàn nhẫn hơn nhiều so với những gì các nước phương Tây ủng hộ Ukraine thường kỳ vọng. Nga đã phải gánh chịu những tổn thất khổng lồ trong chiến tranh, và Giáo sư Clarke nói với Newsweek rằng ông “không thấy triển vọng” nào cho thấy những vấn đề hiện tại sẽ buộc Điện Cẩm Linh phải thỏa hiệp về vấn đề Ukraine.
Hơn nữa, Ukraine vẫn phụ thuộc rất nhiều vào sự hỗ trợ của phương Tây mà không một chương trình máy bay điều khiển từ xa nội địa nào có thể thay thế được, như CEPA đã mô tả trong báo cáo đánh giá nhu cầu hỗ trợ quân sự. Tổng thống Zelenskiy vẫn bị ràng buộc bởi thực tế vật chất của tình hình, ngay cả khi khả năng tự cung tự cấp của Ukraine đang mở rộng giới hạn của những điều có thể.
Tuy nhiên, vấn đề chính trị hiện nay không còn là liệu Ukraine có thể một ngày nào đó sở hữu vũ khí được Mỹ phê duyệt có khả năng tấn công các mục tiêu mang tính biểu tượng của Nga hay không. Kyiv đã và đang chứng minh rằng hệ thống phòng thủ của Mạc Tư Khoa có thể bị thách thức bởi các hệ thống do Ukraine sản xuất.
Nếu xu hướng đó tiếp tục, cuộc tranh luận tiếp theo ở Washington về việc leo thang căng thẳng sẽ bắt đầu từ một tiền đề khác.
Putin không thể trông cậy vào Mỹ như người gác cổng cho tầm ảnh hưởng rộng lớn của Ukraine nữa. Và chính sách của Mỹ phải thích ứng với vai trò chủ động của Ukraine, vốn đã đang được xây dựng trong các xưởng sản xuất trên khắp đất nước.
[Newsweek: Moscow's Vulnerability Is Putin's Political Problem]
10. Ai là người hoạch định chính sách đối ngoại của Nga?
Ba nhân vật này đứng ở vị trí trung tâm trong bộ máy chính sách đối ngoại của Nga.
Người có tầm ảnh hưởng nhất trong số họ là Yuri Ushakov, một trợ lý lâu năm của Putin và là một trong những chiến lược gia về chính sách đối ngoại giàu kinh nghiệm nhất của Điện Cẩm Linh.
Ông Ushakov, người từng giữ chức đại sứ Nga tại Mỹ, được xem là một trong những kiến trúc sư chủ chốt của chiến lược đối ngoại của Mạc Tư Khoa.
Ông Lavrov chịu trách nhiệm chính trong việc thực thi các chính sách được thiết kế ở nơi khác — chủ yếu là bởi ông Ushakov và chính tổng thống Nga.
Nhưng khi nói đến các cuộc đàm phán với chính quyền Trump, một nhân vật khác đã nổi lên như kênh liên lạc chính của Điện Cẩm Linh với Washington: Kirill Dmitriev.
Dmitriev, nhà lãnh đạo quỹ đầu tư quốc gia của Nga, không phải là một nhà ngoại giao. Tuy nhiên, hiện ông là một trong những người trung gian quan trọng nhất giữa Mạc Tư Khoa và Washington.
Theo một quan chức Ukraine, Dmitriev trên thực tế đã trở thành “kênh liên lạc” giữa Putin và Tổng thống Donald Trump cùng nhóm của ông.
Ông vẫn giữ liên lạc thường xuyên với đặc phái viên của Tổng thống Trump, Steve Witkoff, và đóng vai trò quan trọng trong việc vận động hành lang để đạt được các quyết định có lợi cho Mạc Tư Khoa, bao gồm cả việc miễn trừ lệnh trừng phạt của Mỹ đối với xuất khẩu dầu bằng đường biển của Nga.
Ảnh hưởng ngày càng tăng đó đã diễn ra trên cơ sở làm suy yếu vị thế của Lavrov.
[Kyiv Independent: Who forms Russia's foreign policy?]
11. Putin đang tuyệt vọng và “nằm trong tầm kiểm soát của Tập Cận Bình”, đồng thời sẽ “van xin người đồng minh độc tài ba điều” trong các cuộc đàm phán quan trọng về “Trục ma quỷ”.
Các chuyên gia cho rằng, trong bối cảnh tuyệt vọng, Vladimir Putin sẽ “nằm trong tầm kiểm soát của Tập Cận Bình” khi ông ta cầu xin người đồng cấp độc tài của mình ba điều tại hội nghị thượng đỉnh “Trục ma quỷ”.
Mối quan hệ “cân bằng nghiêm trọng” giữa Mạc Tư Khoa và Bắc Kinh sẽ càng trở nên rõ nét hơn trong cuộc gặp gỡ giữa hai người – chỉ vài ngày sau khi Tập Cận Bình trải thảm đỏ đón tiếp Ông Donald Trump.
Cuộc gặp giữa Trung Quốc và Nga diễn ra sau một loạt thất bại đối với Putin.
Cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng trầm lắng, những lo ngại gần đây về một cuộc đảo chính lãnh đạo sắp xảy ra, và vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine nhằm vào Mạc Tư Khoa cuối tuần trước đã phá vỡ kỷ lục, tất cả đều khiến nhà độc tài cảm thấy bị dồn vào chân tường khi ông ta bay đến thủ đô Trung Quốc vào thứ Ba.
Ngoài ra, theo Financial Times, Tập Cận Bình được tường trình đã nói với Tổng thống Trump tại hội nghị thượng đỉnh lịch sử tuần trước rằng Putin “hối hận” về cuộc xâm lược đẫm máu Ukraine.
Thông tin này cũng xuất hiện trong bối cảnh có những báo cáo cho rằng Trung Quốc đã bí mật huấn luyện hàng trăm binh sĩ Nga vào cuối năm ngoái – và nhiều người trong số họ đã quay trở lại chiến đấu ở Ukraine, theo tình báo Âu Châu.
Một quan chức tình báo phương Tây cho rằng chương trình bí mật tập trung vào chiến tranh bằng máy bay điều khiển từ xa đã kéo Bắc Kinh vào cuộc xung đột một cách trực tiếp hơn nhiều – bất chấp những tuyên bố lặp đi lặp lại của Trung Quốc rằng họ vẫn là một bên trung lập.
Trong khi đó, cuộc chiến ở Iran đã cho phép quốc gia bị Nga cô lập này thu về lợi nhuận khổng lồ nhờ cuộc khủng hoảng năng lượng ở eo biển Hormuz.
Putin đã tự định vị mình như một đồng minh chủ chốt của chế độ giáo sĩ khi những nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm chấm dứt chiến tranh và kiềm chế chương trình hạt nhân của Iran không đạt được bước đột phá nào.
Nhấn mạnh bối cảnh cuộc gặp giữa Putin và Tập Cận Bình tuần này, John Foreman CBE cho biết Nga “là đối tác nhỏ hơn rất nhiều và họ biết điều đó”.
Cựu tùy viên quốc phòng Anh, người từng công tác tại cả Mạc Tư Khoa và Kyiv, nói với tờ The Sun: “Trung Quốc hoàn toàn hiểu được tình thế khó khăn mà Putin đã đẩy Nga vào.”
“Nga nằm trong tầm kiểm soát của ông Tập và Trung Quốc có thể mặc cả rất gay gắt.”
Bắc Kinh “chấp nhận” ý tưởng của Mạc Tư Khoa rằng hai bên ngang hàng - nhưng biết rõ ai mới thực sự nắm quyền kiểm soát, ông nói thêm.
Ông Foreman cũng gợi ý về ba mục tiêu chính của Putin cho hội nghị thượng đỉnh quan trọng vào thứ Tư.
Bước đầu tiên là đạt được thỏa thuận về việc tăng cường xuất khẩu dầu khí sang Trung Quốc.
Điều này sẽ giúp bù đắp khoản thu nhập bị thiệt hại nghiêm trọng do sự đổ vỡ trong quan hệ với Âu Châu sau cuộc chiến tranh tàn bạo ở Ukraine.
Trung Quốc là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Nga, trong khi Trung Quốc chỉ xuất khẩu 4% tổng kim ngạch xuất khẩu sang Nga, điều này cho thấy mối quan hệ này mất cân bằng như thế nào.
Do đó, “giải thưởng lớn” mà Putin đang nhắm đến sẽ là một thỏa thuận xây dựng đường ống dẫn khí đốt Power of Siberia 2 giữa Trung Quốc và Nga, dự án đã được quảng bá từ lâu.
Tuyến đường ống dẫn năng lượng được đề xuất này – vốn đã được thảo luận và đàm phán nhưng chưa bao giờ được xây dựng – có thể giúp Mạc Tư Khoa thúc đẩy xuất khẩu để vực dậy nền kinh tế đang gặp khó khăn của nước này.
Mục tiêu thứ hai của Putin là cải thiện hình ảnh của mình trên trường quốc tế bằng cách xuất hiện cùng “với một cường quốc toàn cầu”.
“Đây là chuyến thăm Trung Quốc lần thứ 25 của Putin, điều này cho thấy tầm quan trọng mà ông ấy dành cho mối quan hệ này, một tầm quan trọng chỉ ngày càng tăng lên kể từ khi ông ấy xâm lược Ukraine vào năm 2022”, Foreman nói.
Cuối cùng, Điện Cẩm Linh sẽ tìm cách thể hiện tầm nhìn “đa cực” chống Mỹ của mình.
Mặc dù Tập Cận Bình đã tiếp đón Tổng thống Trump với nhiều sự phô trương vào tuần trước, nhưng giờ đây Putin hy vọng có thể thể hiện một mặt trận thống nhất nào đó chống lại phương Tây và kéo nhà độc tài Trung Quốc về phía mình hơn.
Sự tuyệt vọng của Putin đã tạo điều kiện cho các công ty Trung Quốc tiếp cận dễ dàng hơn vào thị trường nội địa Nga.
Bắc Kinh cung cấp các mặt hàng thiết yếu bị cấm vận từ phương Tây cho Nga – đổi lại thu được lợi nhuận khổng lồ cũng như quyền tiếp cận công nghệ quân sự quan trọng từ Mạc Tư Khoa.
Foreman nói thêm: “Nga và Trung Quốc không phải là một 'trục' cũng không phải là một 'liên minh'.”
“Đây là mối quan hệ hai chiều thực dụng, cùng có lợi cho cả hai bên.”
Tuy nhiên, Foreman cho rằng Putin có thể nắm giữ “nhiều quân bài” hơn phương Tây nghĩ do xung đột với Iran.
Ông cho biết, cuộc chiến ở Trung Đông đã làm gián đoạn mạng lưới năng lượng của Trung Quốc – vì vậy việc xây dựng đường ống dẫn khí Power of Siberia 2 có thể mang lại cho Bắc Kinh nguồn cung cấp khí đốt ổn định hơn.
Ông nói: “Cuộc chiến ở Iran mang lại cho Nga thêm những quân bài, xét đến nhu cầu năng lượng của Trung Quốc…”
“Nếu đường ống dẫn khí [Power of Siberia 2] đi vào hoạt động hoặc sắp hoàn thành, Trung Quốc sẽ được bảo vệ tốt hơn khỏi nguy cơ gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông.”
Ông nhấn mạnh rằng: “Tóm lại, cuộc chiến ở Iran mang lại cho Nga những cơ hội mới – việc họ sẽ sử dụng những cơ hội đó như thế nào là vấn đề của những lựa chọn chiến lược cần được đưa ra trong điều kiện đầy bất trắc.”
Chuyên gia theo dõi Nga cũng cho rằng việc Putin đến Trung Quốc ngay sau Tổng thống Trump là “mang tính biểu tượng”.
Hai bên có “một chương trình nghị sự dài cần thảo luận”, bao gồm chiến tranh ở Trung Đông, năng lượng và nền kinh tế của họ.
Điều này bao gồm cả vị trí của họ trong liên minh BRICS+ – tương đương với G7, bao gồm Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc, Nam Phi và các nước khác.
Foreman cho biết họ “hầu như vẫn im lặng” trước các cuộc khủng hoảng hiện nay, mặc dù nhiệm vụ của họ “bao gồm các vấn đề hòa bình và an ninh”.
Foreman kết luận: “Mối quan hệ giữa Tập Cận Bình và Putin không phải là mối quan hệ cá nhân, mà là mối quan hệ chiến lược, được thúc đẩy bởi chương trình nghị sự địa chính trị chung, sự đồng nhất về quan điểm đối với các vấn đề chính trị và an ninh cơ bản.”
Mối quan hệ thân thiết giữa Nga và Trung Quốc lần đầu tiên được thể hiện rõ nét qua thỏa thuận hợp tác “không giới hạn” vào tháng 3 năm 2022 – chỉ ba tuần sau cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.
Thông tin này được đưa ra sau khi có thông tin cho rằng Tập Cận Bình đã tiết lộ Putin hối hận về cuộc xâm lược Ukraine trong cuộc đàm phán với Tổng thống Trump tuần trước, trong đó có đề cập đến vấn đề Ukraine.
Trong một đoạn video ghi hình được phát hành hồi đầu tuần này, Putin nói: “Hiện nay, quan hệ Nga-Trung đã thực sự đạt đến một tầm cao chưa từng có.
“Bản chất đặc biệt của họ được thể hiện qua bầu không khí hiểu biết và tin tưởng lẫn nhau, sự sẵn lòng hợp tác trên cơ sở cùng có lợi và bình đẳng, tham gia vào các cuộc đối thoại tôn trọng và hỗ trợ lẫn nhau trong các vấn đề ảnh hưởng đến lợi ích cốt lõi…”
Tên bạo chúa cảnh báo rằng điều này bao gồm “việc bảo vệ chủ quyền và sự thống nhất quốc gia”.
[The Sun: Desperate Putin is ‘in Xi’s pocket’ & will be ‘begging fellow tyrant for three things’ in crunch ‘Axis of Evil’ talks]
12. Vai trò suy giảm của Lavrov dường như gắn liền với lập trường cứng rắn của ông trong các cuộc đàm phán.
Ngay cả trước công chúng, Lavrov thường đưa ra những thông điệp mâu thuẫn hoặc làm phức tạp thêm nỗ lực ngoại giao rộng lớn hơn của Mạc Tư Khoa.
Vào giữa tháng Tư, Lavrov công khai tuyên bố Nga không vội vàng nối lại đàm phán với Ukraine. Ngay sau đó, phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov đã có giọng điệu mềm mỏng hơn, báo hiệu rằng Mạc Tư Khoa vẫn sẵn sàng đối thoại.
Vài ngày sau, Lavrov trực tiếp cáo buộc Tổng thống Trump tiếp tục các chính sách được đưa ra dưới thời cựu Tổng thống Mỹ Joe Biden - những phát ngôn có thể bị xem là xúc phạm đến Tòa Bạch Ốc.
Những căng thẳng đó không phải là những sự việc riêng lẻ.
Đầu năm nay, Lavrov đã nhiều lần hạ thấp những ý kiến cho rằng các cuộc đàm phán đang có tiến triển. Thông điệp của ông vẫn thẳng thừng: các yêu cầu của Nga là không thể thương lượng, và bất kỳ thỏa thuận nào cũng đòi hỏi Ukraine phải chấp nhận chúng.
Những lời lẽ đó ngày càng mâu thuẫn với những nỗ lực của Tòa Bạch Ốc nhằm thể hiện sự hợp tác ngoại giao với Mạc Tư Khoa là hiệu quả.
[Kyiv Independent: Lavrov's diminished role appears tied to his own hardline approach to negotiations.]
13. Hội nghị thượng đỉnh Budapest sụp đổ
Ông Lavrov cũng đóng vai trò trung tâm trong việc làm đổ vỡ cuộc gặp thượng đỉnh lần thứ hai giữa Tổng thống Trump và Putin dự kiến diễn ra tại Budapest vào tháng 10.
Ngày 16 tháng 10, Tổng thống Trump tuyên bố ông dự định tổ chức một cuộc gặp thượng đỉnh khác với Putin sau cuộc điện đàm kéo dài hai giờ mà ông mô tả là hiệu quả, mang lại “tiến triển” trong việc chấm dứt chiến tranh.
Nhưng trước khi hội nghị thượng đỉnh có thể diễn ra, Lavrov đã có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, điều này đã khiến sáng kiến này đổ vỡ.
Mặc dù Tòa Bạch Ốc công khai mô tả cuộc điện đàm là “hiệu quả”, các quan chức kết luận rằng việc tiếp tục hội nghị thượng đỉnh là vô ích vì Mạc Tư Khoa không sẵn lòng nhượng bộ.
Ngay sau đó, Tổng thống Trump nói với các phóng viên rằng ông không muốn “lãng phí thời gian”.
Hội nghị thượng đỉnh thất bại đã làm dấy lên những đồn đoán trong giới ngoại giao rằng Lavrov đã mất đi sự tín nhiệm trong Điện Cẩm Linh và có thể từ chức.
Vai trò hiện tại của Lavrov
Ông Lavrov cuối cùng vẫn giữ chức vụ, nhưng các quan chức quen thuộc với các cuộc đàm phán cho biết ông thực chất đã bị gạt ra khỏi tiến trình đàm phán.
Dmitriev ngày càng nắm quyền kiểm soát trực tiếp việc thực hiện chiến lược tiếp cận của Mạc Tư Khoa trong khi vẫn duy trì sự phối hợp chặt chẽ với Ushakov, như được thể hiện trong các đoạn ghi âm cuộc trò chuyện bị rò rỉ của họ.
Một quan chức Mỹ nói với tờ Kyiv Independent rằng ông Lavrov “chưa bao giờ đóng vai trò quan trọng” trong các cuộc thảo luận với Washington mặc dù vẫn giữ chức Ngoại trưởng Nga.
Ông Lavrov vẫn tiếp tục duy trì các cuộc tiếp xúc không thường xuyên với Washington. Ngày 5 tháng 5, ông đã điện đàm với ông Rubio, thông cáo chính thức đề cập đến các cuộc thảo luận về cuộc xâm lược Ukraine của Nga.
Nhưng các quan chức Mỹ đã nói rõ rằng sự can thiệp ngoại giao của Washington không chỉ giới hạn ở riêng ông Lavrov.
“Chúng tôi đang đàm phán với cả Nga và Ukraine để thu hẹp những khác biệt và thiết lập các điều khoản cùng có lợi cho một giải pháp được đàm phán,” một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ nói với tờ Kyiv Independent.
Đối với Kyiv, sự suy giảm ảnh hưởng của Lavrov dường như quá rõ ràng đến nỗi Bộ Ngoại giao Ukraine thấy không có lý do gì để trực tiếp liên lạc với ông ta.
“Không có gì để nói chuyện với ông ta cả,” một quan chức Ukraine cho biết.
[Kyiv Independent: Budapest summit collapse]